Llygredd Goleuni

Yn y DU heddiw, mae llai na 10% o’r boblogaeth yn gallu agor eu llenni ar wybren wirioneddol dywyll, oherwydd cynlluniau goleuo’r awyr agored gwael ac aneffeithiol.  Dros ganrif yn ôl, roedd pobl mewn ardaloedd trefol yn gallu gweld y Llwybr Llaethog o’u gerddi!  Nid yn unig bod y genedlaeth ifanc yn cael ei amddifadu o weld y wybren nos yn ei chyflwr naturiol ond mae hefyd goblygiadau i’n hiechyd, bywyd gwyllt, a threuliant ynni.  Mae Cymdeithas Wybren Dywyll Rhyngwladol wedi darparu fideo gyda chyflwyniad byr i “Colli’r Tywyllwch” (ceir dewis arall o ieithoedd ar www.darksky.org).

Tra bod statws Parc Wybren Dywyll Cwm Elan yn galluogi pobl i fwynhau wybren wirioneddol dywyll a hefyd yn gwarchod ei rhywogaethau a’i gyfoedd o amrywiaeth, gall pawb cymryd camau bach i wella eu cynlluniau goleuo, lleihau llygredd goleuni a fydd yn y pendraw yn lleihau eu costau ynni.

Pethau allwch chi wneud i leihau llygredd goleuni

Pan yn prynu goleuni allanol, mae ffordd i’w gosod sy’n sicrhau na fydd gormodedd o oleuni yn disgleirio i’r awyr.  Cydnabyddir bod angen goleuni allanol ar gyfer rhesymau diogelwch ond ystyriwch y ffactorau hyn er mwyn cyfrannu at leihau llygredd goleuni:

  • Sicrhewch fod eich goleuni wedi ei gysgodi yn gyfan ( Mae torri i ffwrdd yn llwyr yn berffaith)
  • Nid yw’r goleuni yn fwy llachar nag sydd angen ac ond yn goleuo’r lle sydd angen
  • Cael ei roi ymlaen yn ôl yr angen – mae hyn yn lleihau’r llygredd goleuni lleol ond hefyd yn gostwng eich bil trydan! Gall golau halogen  500 wat gostio £90 ychwanegol y flwyddyn
  • Lleihau gollyngiad golau glas

Isod ceir esiamplau o osodiadau golau cywir ac anghywir (llun gan www.darksky.org):